1. Yöntemin adı
Dengeli Karne (BSC)
2. Alternatif isimler
Dengeli Performans Göstergeleri Sistemi
3. Kısa açıklama
Dengeli Puan Kartı (Balanced Scorecard), geleneksel finansal göstergeleri üç temel perspektiften (müşteri, iç süreçler ve öğrenme ve büyüme) elde edilen ölçütlerle tamamlayan bir stratejik yönetim aracıdır. Böylelikle, kuruluşun performansına daha dengeli ve kapsamlı bir bakış açısı sunar.
4. Amaç / Ne zaman kullanılır
Stratejiyi somut ve ölçülebilir hedeflere dönüştürmek ve bu hedeflerin gerçekleştirilmesini izlemek için kullanılır. Bu, şirketin yalnızca kısa vadeli finansal sonuçlara odaklanmakla kalmayıp, müşteri memnuniyeti, süreç kalitesi ve çalışanların gelişimi gibi uzun vadeli başarı faktörlerine de yatırım yapmasını sağlamaya yardımcı olur.
5. Uygulama / Nasıl uygulanır?
1. Vizyonu ve stratejiyi belirleyin: Başlangıç noktası, net bir kurumsal stratejidir.
2. 4 perspektif için hedefleri belirleyin: Dört perspektifin her biri için temel stratejik hedefleri belirleyin:
- Finansal: "Hissedarlar bizi nasıl algılıyor?" (hedefler: ciro artışı, kârlılık, yatırım getirisi)
- Müşteri: "Müşteriler bizi nasıl algılıyor?" (hedefler: müşteri memnuniyeti, sadakat, pazar payı)
- İç süreçler: "Hangi süreçlerde mükemmelliğe ulaşmalıyız?" (hedefler: kalite, döngü süresi, inovasyon, verimlilik)
- Öğrenme ve büyüme: "Değişme ve gelişme yeteneğimizi nasıl koruyacağız?" (hedefler: çalışanların becerileri, kurum kültürü, bilgi sistemleri)
3. Stratejik harita oluşturun: Her bir perspektifteki hedefleri, neden-sonuç ilişkileriyle görsel olarak birbirine bağlayın (örn. "daha iyi çalışan becerileri" "daha iyi süreç kalitesine" yol açar, bu da "daha yüksek müşteri memnuniyetine" yol açar, bu da "daha yüksek ciroya" yol açar).
4. Metrikleri (KPI), hedefleri ve girişimleri tanımlayın: Her stratejik hedef için somut bir metrik (KPI), hedef değer ve bunu gerçekleştirmek için stratejik bir girişim (proje) belirleyin.
6. Uygulamadan bir örnek
Havaalanı, bölgedeki en popüler havaalanı olma stratejisini belirlemiştir. BSC’de şu hedefler tanımlanmıştır
: - Finansal: Havacılık dışı hizmetlerden (otopark, mağazalar) elde edilen gelirleri artırmak.
- Müşteri: Yolcu memnuniyet puanını artırmak (ölçüt: NPS).
- Süreçler: Güvenlik kontrolünde ortalama bekleme süresini kısaltmak
.- Öğrenme ve büyüme: Personelin dil ve iletişim becerilerini geliştirmek.
Stratejik harita, personelin becerilerinin gelişmesinin kontrol sürecini hızlandıracağını, bunun da memnuniyeti artıracağını ve sonuç olarak insanların mağazalarda daha fazla para harcayacağını ortaya koydu.
7. Avantajlar
- Dengeli bir bakış açısı: Finansal konulara tek taraflı odaklanmayı önler
.- Strateji ile operasyonel faaliyetlerin bütünleştirilmesi: Soyut bir vizyonu somut ve ölçülebilir eylemlere dönüştürür
.- Stratejinin iletişimini geliştirir: Stratejik harita, önceliklerin şirket genelinde iletilmesi için güçlü bir araçtır.
- Uzun vadeli düşünmeyi destekler.
8. Riskler / Sınırlar
- Aşırı karmaşıklık: Bir şirket çok fazla hedef ve ölçüt belirlediğinde, sistem anlaşılmaz ve bürokratik hale gelir.
- Yönetimin desteğinin eksikliği: Üst yönetimin aktif katılımı olmadan BSC, sadece "İK çalışanları için bir alıştırma" haline gelir.
- Yanlış ölçütler: Yanlış veya ölçülmesi zor KPI'ların seçilmesi, gereksiz iş yüküne yol açabilir.
- Kontrol aracı olarak algılanması: BSC, öğrenme ve iyileştirme için değil, cezalandırma amacıyla kullanılırsa başarısız olur.
9. Uygulamadan İpuçları
- Az, çoktur: Tüm şirket için 10-15 temel stratejik hedefe odaklanın
.- Stratejik harita çok önemlidir: Hedefleri görsel olarak birbirine bağlamayı unutmayın. Bu, BSC’nin kalbidir
.- BSC’yi kademelendirin: Şirket BSC’sindeki hedefler, departmanlar ve hatta bireyler düzeyine kadar kademelendirilmelidir.