#22 Histogram

1. Yöntemin adı

Histogram

2. Alternatif isimler

Frekans dağılım diyagramı

3. Kısa açıklama

Histogram, sürekli verilerin dağılımını görsel olarak gösteren bir sütun grafiğidir. Değerlerin önceden tanımlanmış aralıklarda (sınıflar veya "bins") ne sıklıkla ortaya çıktığını gösterir ve böylece veri kümesinin şeklini, ortalamasını ve dağılımını ortaya çıkarır.

4. Amaç / Ne zaman kullanılır

Sürecin değişkenliğini anlamak için kullanılır. Şu tür soruların yanıtlanmasına yardımcı olur: Süreç istikrarlı ve öngörülebilir mi? Müşteri gereksinimlerini (spesifikasyon sınırlarını) karşılayabiliyor mu? Verilerde olağandışı kalıplar var mı? Yedi temel kalite aracından biridir.

5. Uygulama / Nasıl uygulanır?

1. Verileri toplayın: Süreçten yeterli miktarda sürekli veri elde edin (genellikle en az 50-100 değer). Örnek: Üretilen millerin çapının ölçülmesi, bir talebin karşılanması için gereken süre.
2. Sınıf sayısını (aralıkları/bins) belirleyin: Verileri kaç sütuna ayıracağınızı belirleyin. Genel kural, veri noktalarının sayısının karekökünü (√n) kullanmaktır.
3. Sınıf genişliğini hesaplayın: Verilerdeki maksimum ve minimum değeri (aralık) bulun ve bunu sınıf sayısına bölün. Sonucu pratik bir değere yuvarlayın.
4. Frekans tablosu oluşturun: Her aralığa kaç veri noktasının düştüğünü hesaplayın.
5. Histogramı çizin
:- Yatay eksene (x ekseni) aralıkları (sınıfları) işaretleyin
.- Dikey eksene (y ekseni) frekansı (görünme sayısı) işaretleyin.
- Her aralık için, sıklığına karşılık gelen yükseklikte bir sütun çizin. Sütunlar, normal sütun grafiğinden farklı olarak birbirine değmektedir.

6. Uygulamadan bir örnek

Üretici, 500 ml hacimli şişeleri doldurmaktadır. Müşterinin belirlediği sınırlar 495 ml ile 505 ml arasındadır. 100 şişenin hacim verileri toplandıktan sonra bir histogram oluşturulmuştur. Şekil analizi
: - Normal dağılım (çan eğrisi): Süreç, 501 ml ortalama değer etrafında merkezlenmiştir ve istikrarlıdır.
- Çift tepe (iki çan): Verilerin iki farklı süreçten geldiği anlamına gelebilir (örn. iki dolum hattı, farklı ayarlara sahip iki vardiya).
- Asimetrik (eğik): Süreç, sınırlardan birine daha yakın değerler üretme eğilimindedir.
- Ada (izole sütun): Olağandışı bir olay veya ölçüm hatasını işaret eder.

7. Avantajlar

- Değişkenliğin hızlı görselleştirilmesi: Sürecin nasıl işlediğini ilk bakışta gösterir.
- Sürecin yetkinliği hakkında genel bir bakış sağlar: Histogramı spesifikasyon sınırlarıyla karşılaştırarak, sürecin istenen kalitede üretim yapma yeteneğine sahip olup olmadığı hızlı bir şekilde değerlendirilebilir.
- Kalıpların belirlenmesi: Süreçteki gizli sorunlara işaret eden olağandışı kalıpları (örn. çift tepe dağılımı) ortaya çıkarır.
- Kolay oluşturma: Yaygın olarak kullanılan tablo yazılımlarında (örn. Excel) kolayca oluşturulabilir.

8. Riskler / Sınırlar

- Sınıf sayısına bağlılık: Histogramın şekli, seçilen aralık sayısı ve genişliğine bağlı olarak önemli ölçüde değişebilir. Yanlış seçim, hatalı yorumlamaya yol açabilir.
- Statik bakış açısı: Histogram belirli bir döneme ait verileri gösterir, ancak zaman içindeki gelişimini göstermez. Bunun için kontrol diyagramları veya run chartları kullanılır.
- Yeterli veri miktarı gerekliliği: Güvenilir bir histogram için yeterli sayıda veri noktası gereklidir. Küçük bir örneklemden geçerli sonuçlar çıkarılamaz.

9. Uygulamadan İpuçları

- Histogram ve Çubuk Grafik (Bar Chart): Histogram, sürekli veriler (ölçümler) için kullanılır ve çubukları birbirine değmektedir. Çubuk grafik ise kesikli veriler (kategoriler, örneğin türüne göre hata sayısı) için kullanılır ve çubuklar birbirinden ayrılır.
- Spesifikasyon sınırlarını ekleyin: Mümkün olduğunda her zaman histograma üst ve alt spesifikasyon sınırlarını (USL/LSL) da ekleyin. Bu, tolerans sınırları dışında kalan ürün sayısını anında gösterir
.- Sınıf sayısıyla denemeler yapın: Farklı ve daha anlamlı bir model ortaya çıkıp çıkmadığını görmek için sınıf sayısını değiştirmeyi deneyin.